Ağaç Rölöve Planı

Ağaç rölöve planı, bir parseldeki her ağacın türünü, göğüs çapını, boyunu ve koordinatını ölçüp ölçekli bir plana ve orman mühendisi imzalı teknik rapora bağlayan çalışmadır. İstanbul’da ruhsat, kentsel dönüşüm, kesim ve nakil başvurularının büyük bölümünde kurumlar bu dosyayı istiyor; olmadığı için bekleyen proje sayısı az değil.

Hangi durumlarda ağaç rölövesi zorunlu?

Kurumdan gelen yazıyı beklemeden, aşağıdaki durumlardan biri sizin durumunuzsa rölöve büyük olasılıkla istenecektir:

• Yapı ruhsatı ve imar başvurusu — parselde ağaç varsa vaziyet planına işlenmiş ağaç verisi aranır.
• Kentsel dönüşüm — yıkım ve yeni yapı arasında ağaç varlığının belgelenmesi istenir.
• Ağaç kesimi ya da nakli — hangi ağacın hangi gerekçeyle kaldırılacağı rölöveyle gösterilir.
• Doğal sit alanı ve Boğaziçi bölgesi — parselin statüsü nedeniyle koruma kurulu dosya ister.
• Peyzaj ve parselasyon projeleri — mevcut ağaç dokusu projeye altlık olarak girer.
• Devrilme riski ve komşu şikâyeti — müdahale öncesi ağacın durumu tespitle kayda geçer.

Emin değilseniz kurumdan gelen yazının fotoğrafını gönderin. Hangi belgenin istendiğini okuyup söylüyoruz; bu ön değerlendirme ücretsiz.

Elinize tam olarak ne geçiyor?

Rölöve, ağaçların yerini gösteren bir kroki değildir. Kurumun kabul ettiği dosya üç parçadan oluşur:

• Ölçekli rölöve planı — her ağaç numaralı ve koordinatlı; gövde ile taç izdüşümü, parsel sınırıyla birlikte ölçekli çizilir.
• Ağaç envanter çizelgesi — sıra numarası, tür (Türkçe ve Latince adıyla), göğüs çapı (d1.30), boy, taç genişliği ve sağlık durumu.
• Orman mühendisi imzalı teknik rapor — sahanın durumu, tür tespitinin dayanağı ve talebe ilişkin teknik değerlendirme.

Dosyaya numaralı ağaç fotoğrafları eklenir. Çizimi dijital olarak da teslim ediyoruz; mimarınız veriyi vaziyet planına doğrudan aktarabilir, ikinci kez ölçüm yaptırmanız gerekmez.

Ne kadar sürer?

Sık karıştırılan üç ayrı süre var:

• Saha ölçümü — tek parselli villa bahçelerinin çoğunda bir gün. Ağaç sayısı yüksekse ya da arazi eğimliyse iki güne çıkar.
• Rapor ve plan teslimi — ölçümden sonra 3-7 iş günü. Ağaç sayısı arttıkça çizim süresi uzar.
• Kurum süreci — başvurunun yapılıp dosyanın işleme girmesi dahil, izin dosyasını 15 gün içinde tamamlanacak şekilde planlıyoruz.

Süreyi uzatan şey neredeyse her zaman eksik evraktır. Tapu ve çap krokisi ilk temasta hazırsa süreç kesintisiz ilerler. Parselin metrekaresini ve yaklaşık ağaç sayısını telefonda söylerseniz net bir teslim tarihi veriyoruz: 0539 572 00 64.

2026 ücreti ne kadar?

Ağaç rölöve ücretini büro belirlemez. TMMOB Orman Mühendisleri Odası’nın 01/01/2026–31/12/2026 döneminde geçerli asgari ücret tarifesi bağlayıcıdır ve tarifenin altında iş yapılamaz. Ağaç rölöve planı ve teknik raporu için taban bedeller:

• 1–10 ağaç: 20.000 TL + KDV — maktu ücret. Parselde tek ağaç da olsa on ağaç da olsa taban bedel aynıdır.
• 11–20 ağaç — 20.000 TL + (ağaç sayısı − 10) × 2.100 TL
• 21–40 ağaç — 20 ağaçlık tutar + (ağaç sayısı − 20) × 1.500 TL
• 41 ve üzeri — 40 ağaçlık tutar + (ağaç sayısı − 40) × 1.200 TL

Ağaç tespit teknik raporu tarifede ayrı bir pozdur ve 5 ağaca kadar 21.600 TL’den başlar. Hangi raporun istendiği kurumdan gelen yazıda belirtilir; emin değilseniz o yazıyı bize iletin. Ağaç sayınıza göre yaklaşık bedeli hesaplayın.

Sahada ölçüm nasıl yapılıyor?

Ölçümün güvenilirliği, dosyanın kurumda tartışma çıkarıp çıkarmayacağını belirler. Sahada izlenen sıra şudur:

1. Sınır ve erişim tespiti — çap krokisi üzerinden parsel sınırı arazide karşılaştırılır. Komşu parseldeki bir ağacın yanlışlıkla envantere girmesi en pahalı hatalardan biridir.
2. Numaralandırma — her ağaca sahada kalıcı olmayan bir numara verilir; plandaki numara, çizelgedeki numara ve fotoğraftaki numara aynıdır.
3. Tür tespiti — tür yerinde belirlenir. İbre ve yaprak yapısı, kabuk dokusu ve varsa meyve karakteri birlikte değerlendirilir.
4. Çap ve boy ölçümü — göğüs çapı yerden 1,30 metre yükseklikte çap ölçerle, boy hipsometreyle ölçülür. Çok gövdeli ağaçlarda her gövde ayrı kaydedilir.
5. Koordinat alımı — her ağacın konumu GNSS alıcısıyla kayda geçer ve kurumun çalıştığı koordinat sistemine dönüştürülür.
6. Sağlık gözlemi — gövde çatlağı, boşluk, mantar, kuru dal ve kök bölgesindeki tahribat not edilir. Şüpheli ağaçlarda tomografi önerilir.

Veri sahadan dijital olarak çıkar; kâğıttan aktarma yapılmaz. Ölçüm ile plan arasındaki tutarsızlıkların çoğu bu aktarma adımında doğduğu için o adımı hiç kullanmıyoruz.

Rölöve planı, tespit raporu ve harita rölövesi aynı şey değil

Üçü sık karıştırılır ve yanlış olanı sipariş etmek dosyayı başa döndürür.

• Ağaç rölöve planı ve teknik raporu — ağaçların ölçekli planı ve envanteri. Ruhsat, kesim ve nakil başvurularının çoğunda istenen budur.
• Ağaç tespit teknik raporu — belirli ağaçların türünü, çapını ve durumunu belgeler. Plan çizimi içermez; tarifede ayrı fiyatlanır.
• Harita rölövesi — yapının ve arazinin ölçüldüğü, harita mühendisliği kapsamındaki çalışma. Ağaç envanterinin yerine geçmez.

Bir de parselde kesime konu ağaç bulunmadığını tespit eden yazı var. Kurum bunu istediyse saha yine ziyaret edilir ve tespit yine imzalanır — “ağaç yok” demek de teknik bir beyandır.

Dosya neden geri döner? En sık beş sebep

1. Tür tespiti dayanaksız — “çam” yazmak yetmez. Hangi çam olduğu (fıstık çamı, karaçam) ve tespitin dayanağı raporda yer almalıdır.
2. Koordinat sistemi uyumsuz — kurumun çalıştığı sistemden farklı bir sistemde verilen koordinat, sahanın yanlış yerde aranmasına yol açar.
3. Ölçüm ile vaziyet planı çelişiyor — mimari projedeki ağaç konumu rölöveyle tutmuyorsa dosya bekletilir.
4. Koruma statüsü atlanmış — parsel doğal sit alanında, Boğaziçi öngörünüm bölgesinde ya da tescilli anıt ağaç barındırıyorsa ek kurum yazışması gerekir.
5. İmza ve yetki eksik — rapor, 5531 sayılı Kanun kapsamında yetkili bir serbest orman mühendisi tarafından imzalanmak zorundadır.

Bu beşi baştan kapatıldığında dosya genellikle tek seferde geçer. Revizyon için harcanan iki hafta, projenin tamamını bekleten süredir.

Hangi kuruma sunuluyor?

Muhatap, parselin statüsüne ve talebin türüne göre değişir:

• İlçe belediyesi ya da İBB — ruhsat ve imar süreçlerinde.
• Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü — doğal sit alanlarında ve Boğaziçi bölgesinde.
• Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Komisyonu — parselde tescilli anıt ağaç varsa.
• Orman İşletme Şefliği — ağaç orman ağacı türündeyse ve kesim söz konusuysa.

Çoğu parselde birden fazla kapı çalınır ve sıra önemlidir. Hangi kurumdan başlanacağını ön değerlendirmede netleştiriyoruz. Koruma statüsünün süreci nasıl değiştirdiğini sit alanlarında ağaç kesimi yazımızda ayrıntılı anlattık.

Rapor elime geçti, sırada ne var?

Rölöve bir tespit belgesidir, kesim izni değildir. Raporla birlikte ilgili kuruma başvurulur ve izin kararı oradan çıkar. İzin yazısı elinize geçmeden ağaca dokunmayın: tapu sizde olsa bile izinsiz kesim 6831 sayılı Orman Kanunu kapsamında yaptırıma tabidir. Cezanın ve tazminatın nasıl hesaplandığını ayrı bir yazıda ele aldık.

İzin çıktıktan sonra kesim yerine taşıma gündeme gelirse transplantasyon dosyası ayrıca hazırlanır. Ağacın sağlığı tartışmalıysa akustik tomografi ile gövde içindeki durum ölçülür ve rapora eklenir.

İstanbul’un hangi ilçelerinde çalışıyoruz?

İstanbul’un tamamında ve Sakarya–Sapanca hattında saha çalışması yürütüyoruz. İlçeye özgü izin süreçleri için:

• Beykoz’da ağaç rölöve zorunluluğu
• Üsküdar ağaç kesim izni ve rölöve
• Beşiktaş: doğal sit ve Boğaziçi Kanunu etkisi
• Sarıyer ağaç kesim süreçleri
• Kadıköy ağaç nakli ve transplantasyon
• Adalar: ada koşullarında ölçüm ve nakliye

Listede olmayan bir ilçedeyseniz de arayın — İstanbul içinde saha ziyareti için ilçe ayrımı yapmıyoruz.